Gwarancje ubezpieczeniowe i wadium - co to jest i jak działa?

Co to jest gwarancja ubezpieczeniowa?

Gwarancja ubezpieczeniowa to pisemne zobowiązanie zakładu ubezpieczeń (gwaranta) do wypłaty określonej sumy na rzecz beneficjenta, na jego żądanie, w sytuacji, w której zobowiązany (na przykład wykonawca) nie realizuje swoich zobowiązań określonych w gwarancji. Dla przedsiębiorcy bywa wygodniejsza niż blokowanie gotówki, bo pozwala zachować płynność. Zakres i warunki każdej gwarancji określa jej treść oraz warunki danego produktu.

Rodzaje gwarancji ubezpieczeniowych

W praktyce spotyka się kilka typów gwarancji. Najczęściej wymienia się: gwarancję wadialną (związaną z wadium w postępowaniach o zamówienie), gwarancję należytego wykonania kontraktu, gwarancję usunięcia wad i usterek oraz gwarancję zwrotu zaliczki. Każda z nich zabezpiecza inny etap lub obowiązek, a dokładny zakres wynika z treści gwarancji i wymagań beneficjenta.

Gwarancja wadialna a wadium

W postępowaniach o zamówienie publiczne zamawiający może żądać wniesienia wadium, ale nie ma takiego obowiązku. Zgodnie z Prawem zamówień publicznych wadium może być wniesione w kilku formach: w pieniądzu, w gwarancjach bankowych, w gwarancjach ubezpieczeniowych lub w poręczeniach udzielanych przez określone podmioty. Gwarancja ubezpieczeniowa jest więc jedną z dopuszczalnych form wadium. Wybór formy należy do wykonawcy, a zamawiający jest obowiązany taki wybór zaakceptować. Kwota wadium określona przez zamawiającego nie może być większa niż 3% wartości zamówienia.

Jak wnosi się gwarancję wadialną

Jeśli wadium jest wnoszone w formie gwarancji, wykonawca przekazuje zamawiającemu oryginał gwarancji w postaci elektronicznej. Istotna jest też ciągłość zabezpieczenia: wadium wnosi się przed upływem terminu składania ofert i utrzymuje nieprzerwanie do upływu terminu związania ofertą. Przy przedłużeniu terminu związania ofertą zwykle konieczne jest odpowiednie przedłużenie ważności gwarancji albo wniesienie nowej. Szczegółowe zasady wynikają z przepisów i dokumentacji postępowania.

Gwarancja wadialna a gwarancja należytego wykonania

Warto rozróżnić dwa często mylone rodzaje gwarancji. Gwarancja wadialna zabezpiecza etap postępowania o zamówienie, czyli związanie ofertą i przystąpienie do przetargu. Gwarancja należytego wykonania dotyczy natomiast etapu realizacji umowy i zabezpiecza wykonanie zobowiązań wynikających z kontraktu. Wymagania co do każdej z nich, w tym ich treść i okres, wynikają z dokumentacji postępowania oraz z przepisów, dlatego warto sprawdzić je osobno.

Jak działa gwarancja ubezpieczeniowa?

W gwarancji występują zwykle trzy strony: zobowiązany (na przykład wykonawca), beneficjent (na przykład zamawiający) oraz gwarant (zakład ubezpieczeń). Jeśli zobowiązany nie spełni określonych obowiązków, beneficjent może wystąpić o wypłatę z gwarancji na zasadach opisanych w jej treści. Warunki uruchomienia, zakres i wyłączenia określa treść gwarancji, dlatego warto ją dokładnie przeczytać.

Co sprawdzić przed złożeniem gwarancji

Przed złożeniem gwarancji warto sprawdzić między innymi: czy jej treść odpowiada wymaganiom beneficjenta i dokumentacji postępowania, jaka jest suma i okres obowiązywania, czy zachowana jest ciągłość zabezpieczenia oraz jakie są warunki uruchomienia i wyłączenia. Drobne rozbieżności między treścią gwarancji a wymaganiami potrafią być problematyczne, dlatego dopasowanie treści do konkretnego postępowania bywa kluczowe.

Czego nie zakładać z góry

Nie zakładamy, że dana gwarancja zawsze zostanie zaakceptowana przez beneficjenta - decyduje o tym jej treść i wymagania postępowania. Nie obiecujemy też, że gwarancja zawsze pokryje każde roszczenie, ponieważ zależy to od jej warunków. W razie wątpliwości warto potwierdzić wymagania u zamawiającego i w dokumentacji, zanim złoży się ofertę.

Od czego zależy koszt?

Nie podajemy tu konkretnych kwot, ponieważ koszt zależy od oferty, rodzaju gwarancji i profilu działalności. Na wycenę zwykle wpływają między innymi rodzaj gwarancji, jej suma i okres, a także ocena sytuacji firmy przez gwaranta. Realny koszt najlepiej ustalić indywidualnie, porównując dostępne możliwości.

Kiedy warto wysłać zapytanie do CUPomat

Zapytanie warto wysłać, gdy wiesz, jakiego rodzaju gwarancji potrzebujesz i na jaki cel, albo gdy chcesz porównać dostępne możliwości. CUPomat działa online z obsługą człowieka i pomaga porównać opcje w ramach ubezpieczeń firmowych. Nie obiecujemy najniższej ceny ani nie gwarantujemy, że dana gwarancja zostanie przyjęta - wracamy z propozycją dopasowaną do sytuacji, a wymagania i tak określają beneficjent oraz przepisy.

Podsumowanie

Gwarancje ubezpieczeniowe to wygodna forma zabezpieczenia w przetargach i kontraktach - od gwarancji wadialnej po gwarancję należytego wykonania. W zamówieniach publicznych gwarancja ubezpieczeniowa jest jedną z dopuszczalnych form wadium, a wybór formy należy do wykonawcy. Treść, zakres i wymagania wynikają z warunków produktu oraz przepisów, dlatego przed złożeniem oferty warto potwierdzić wymagania beneficjenta i porównać dostępne możliwości.